ابدومینوپلاستی که در زبان عامیانه «تامیتاک» (Tummy Tuck) نامیده میشود، یک جراحی زیبایی و بازسازی برای اصلاح شکل ناحیهٔ شکم است. در این عمل، جراح پوست و بافت چربی اضافه را از دیوارهٔ شکم برمیدارد و در صورت نیاز، عضلات راست شکمی (Rectus Abdominis) را که از هم جدا شدهاند ترمیم میکند تا سطح شکم صافتر و محکمتر شود.
این مطلب صرفاً جنبهٔ اطلاعرسانی عمومی دارد؛ تصمیمگیری دربارهٔ انجام این جراحی باید تنها پس از مشاوره حضوری با پزشک جراح پلاستیک واجد صلاحیت و بر اساس شرایط فردی صورت گیرد.
ابدومینوپلاستی دقیقاً چه کاری انجام میدهد؟
بر اساس تعریف انجمن جراحان پلاستیک آمریکا (ASPS) و منبع علمی StatPearls، ابدومینوپلاستی با برداشتن پوست و چربی زیرجلدی اضافه و در صورت لزوم، سفتکردن (Plication) عضلات دیوارهٔ شکمی، کانتور شکم را بهبود میبخشد. یکی از دلایل شایع مراجعه، اصلاح دیاستازیس رکتی (Diastasis Recti) یا جداشدگی عضلات راست شکمی است که بهویژه پس از بارداریهای متعدد دیده میشود.
تفاوت ابدومینوپلاستی با لیپوساکشن
بسیاری از افراد ابدومینوپلاستی و لیپوساکشن (Liposuction) را با هم اشتباه میگیرند، اما این دو روش هدف و کاربرد متفاوتی دارند:
- لیپوساکشن فقط چربی اضافه را از زیر پوست خارج میکند و برای مواردی مناسب است که پوست هنوز کشسانی و توان جمعشدن کافی دارد.
- ابدومینوپلاستی علاوه بر برداشتن چربی، پوست شل و اضافی را نیز برمیدارد و عضلات دیوارهٔ شکم را ترمیم میکند؛ بنابراین برای شلشدگی قابلتوجه پوست یا جداشدگی عضلانی گزینهٔ مناسبتری است.
طبق توضیح ASPS، در برخی موارد لیپوساکشن بهصورت همزمان با ابدومینوپلاستی انجام میشود تا نتیجهٔ نهایی بهتر شود، اما این ترکیب میتواند نرخ عوارض را نیز افزایش دهد.

نامزدهای مناسب برای این جراحی چه کسانی هستند؟
بر اساس معیارهای کلینیک کلیولند (Cleveland Clinic) و ASPS، این جراحی معمولاً برای افرادی مناسب است که:
- وزن نسبتاً پایدار داشته باشند و بهتازگی کاهش وزن قابلتوجه یا زایمان را پشت سر گذاشته باشند.
- در وضعیت سلامت عمومی خوب باشند و بیماری زمینهای کنترلنشده نداشته باشند.
- سیگار نکشند، زیرا سیگار خطر عوارض زخم و مرگ بافت پوستی را بالا میبرد.
- قصد بارداری در آینده نزدیک نداشته باشند، چون بارداری بعدی میتواند نتیجهٔ عمل را از بین ببرد.
- انتظارات واقعبینانه از نتیجهٔ جراحی داشته باشند.
ASPS تأکید میکند که ابدومینوپلاستی جایگزین کاهش وزن نیست و نتیجهٔ آن با نوسانات شدید وزن میتواند بهطور قابلتوجهی از بین برود.
انواع ابدومینوپلاستی
بسته به میزان پوست و چربی اضافه و وضعیت عضلات، جراح یکی از روشهای زیر را انتخاب میکند:
ابدومینوپلاستی کامل (Full Abdominoplasty)
در این روش برشی افقی در قسمت پایین شکم ایجاد میشود، ناف جابهجا میشود و پوست و چربی بالا و پایین ناف برداشته و عضلات ترمیم میشوند. این روش برای شلشدگی گستردهٔ پوست و عضله مناسب است.
مینی ابدومینوپلاستی (Mini Abdominoplasty)
برشی کوتاهتر و پایینتر دارد و معمولاً نیازی به جابهجایی ناف نیست. برای مواردی که فقط قسمت پایین شکم دچار اضافهپوستی محدود است استفاده میشود.
سایر انواع
روشهای دیگری مانند ابدومینوپلاستی گسترده (Extended) که جلو و پهلوهای بدن را نیز شامل میشود، و روش «فلور-دو-لیس» (Fleur-de-Lis) که ترکیبی از برش افقی و عمودی است، معمولاً برای افرادی که کاهش وزن بسیار زیاد داشتهاند (مثلاً پس از جراحی چاقی) به کار میرود.

دورهٔ نقاهت: طولانی و نیازمند صبر
بر اساس راهنمای ASPS، دورهٔ نقاهت ابدومینوپلاستی طولانیتر از بسیاری از جراحیهای زیبایی دیگر است:
- در روزها و هفتهٔ اول معمولاً درنهای جراحی (Drains) برای خروج مایعات اضافه در محل جای میگیرند و معمولاً در هفتههای دوم تا سوم، زمانی که ترشح آنها کم شود، خارج میشوند.
- پوشیدن لباس فشاری (Compression Garment) بهطور مداوم در دو هفتهٔ اول و سپس تا حد امکان تا یک ماه بعد توصیه میشود.
- رانندگی معمولاً پس از حدود دو هفته، ورزشهای هوازی سبک پس از حدود چهار هفته و تمرینات قدرتی و ورزش سنگین پس از حدود شش هفته مجاز میشود.
- نتیجهٔ قابلمشاهده اولیه معمولاً طی شش تا هشت هفته شکل میگیرد، اما به گفتهٔ کلینیک کلیولند، فروکش کامل تورم و بلوغ نهایی اسکار میتواند تا یک سال یا بیشتر طول بکشد.
اسکار حاصل از ابدومینوپلاستی دائمی است؛ هرچند با گذشت زمان معمولاً کمرنگتر میشود، اما بهطور کامل از بین نمیرود.
عوارض و ریسکهای احتمالی
ابدومینوپلاستی یک جراحی بزرگ محسوب میشود و طبق اعلام رسمی ASPS، نرخ بروز عوارض جدی در آن نسبت به بسیاری از جراحیهای زیبایی دیگر بالاتر است. بر پایهٔ پژوهشی که در مجلهٔ رسمی ASPS منتشر شده، عوارض عمدهٔ این جراحی در حدود ۴٪ از بیماران رخ میدهد که این رقم در صورت ترکیب با سایر جراحیها میتواند تا ۱۰.۴٪ افزایش یابد.
فهرست عوارض شناختهشده (بر اساس ASPS)
- ریسکهای مرتبط با بیهوشی
- عدم تقارن نتیجه
- خونریزی و هماتوم (تجمع خون)
- لخته خون در پاها (ترومبوز ورید عمقی یا DVT) و در موارد نادر آمبولی ریه
- مرگ بافت چربی (نکروز چربی)
- سروما (تجمع مایع صاف زیر پوست)
- عفونت محل جراحی
- بیحسی یا تغییر حس پوست
- درد پایدار
- ترمیم ضعیف زخم و دهیسانس (باز شدن لبههای زخم)
- نیاز احتمالی به جراحی ترمیمی مجدد
- بازگشت شلی پوست با گذشت زمان
- تغییر رنگ پوست و تورم طولانیمدت
- از دست رفتن بخشی از پوست (نکروز پوستی)
- نتیجهٔ زیبایی نامطلوب
- اسکار نامناسب یا پهنشده
نرخ بروز برخی عوارض شایع (بر اساس StatPearls)
این اعداد برآوردهایی از مطالعات علمی گردآوریشده در StatPearls هستند و میتوانند بسته به وضعیت سلامت فرد، تجربهٔ جراح و نوع تکنیک جراحی متفاوت باشند؛ بنابراین نباید آنها را بهعنوان پیشبینی قطعی برای هر فرد در نظر گرفت.
نکات مهم پیش از تصمیمگیری
با توجه به طولانیبودن دورهٔ نقاهت، دائمیبودن اسکار و نرخ نسبتاً بالای عوارض نسبت به برخی جراحیهای زیبایی دیگر، تصمیم برای انجام ابدومینوپلاستی باید بر اساس ارزیابی دقیق پزشکی، بررسی سوابق سلامت فرد (از جمله سیگار، دیابت، فشار خون و چاقی که همگی طبق StatPearls از عوامل افزایشدهندهٔ خطر نکروز پوستی هستند) و مشورت مستقیم با جراح پلاستیک صورت گیرد. هیچ جراحی زیبایی، از جمله ابدومینوپلاستی، نتیجهٔ قطعی یا بدون ریسک تضمین نمیکند.
این مطلب صرفاً جنبهٔ اطلاعرسانی دارد و جایگزین مشاورهٔ پزشک نیست.
منابع
- Abdominoplasty — StatPearls, NCBI Bookshelf
- Tummy Tuck — American Society of Plastic Surgeons (ASPS)
- Tummy Tuck Risks and Safety — American Society of Plastic Surgeons (ASPS)
- ‘Tummy Tuck’ Complications—Study Looks at Rates and Risk Factors — ASPS
- Your Guide to a Tummy Tuck — Before, During and After — ASPS
- Tummy Tuck (Abdominoplasty) — Cleveland Clinic