مجله سلامت طبیب یاب

زبان جغرافیایی (Geographic tongue) که در منابع پزشکی با نام گلوسیت مهاجر خوش‌خیم (Benign Migratory Glossitis) نیز شناخته می‌شود، یک بیماری التهابی مزمن و عودکنندهٔ سطح زبان است. این وضعیت نامش را از ظاهر لکه‌های قرمزرنگ و بی‌قاعده‌ای گرفته که شبیه نقشهٔ جغرافیایی خشکی‌ها و دریاها هستند. مهم‌ترین نکته برای بیمارانی که این وضعیت را […]

سرماخوردگی معمولی (Common Cold) یکی از شایع‌ترین بیماری‌های عفونی است که بیش از ۲۰۰ نوع ویروس مختلف — عمدتاً رینوویروس (Rhinovirus) — می‌توانند آن را ایجاد کنند. قفسه‌های داروخانه‌ها پُر از فرآورده‌های «سرماخوردگی» هستند، اما شواهد علمی نشان می‌دهد که اثربخشی بسیاری از آن‌ها محدود یا حتی زیر سؤال است. این مقاله براساس داده‌های سازمان‌های […]

غده‌های بارتولن (Bartholin glands) دو غدهٔ کوچک و به‌اندازهٔ نخود هستند که در دو طرف ورودی واژن، در نواحی موسوم به ساعت ۴ و ۸، قرار دارند و وظیفهٔ ترشح مایع لغزنده برای مرطوب نگه‌داشتن این ناحیه را بر عهده دارند. کیست بارتولن زمانی شکل می‌گیرد که مجرای خروجی این غدد مسدود شود و مایع […]

مولتی‌ویتامین‌ها (Multivitamins) پرمصرف‌ترین مکمل‌های غذایی در جهان هستند. با این حال، شواهد علمی نشان می‌دهند که برای اکثر بزرگسالان سالم با تغذیهٔ متعادل، مصرف روزانهٔ این مکمل‌ها فایدهٔ ثابت‌شده‌ای در پیشگیری از بیماری‌های مزمن ندارد. این مقاله بر اساس راهنماهای معتبر علمی توضیح می‌دهد که مولتی‌ویتامین‌ها چیستند، کدام گروه‌ها ممکن است واقعاً به آن‌ها نیاز […]

متفورمین (Metformin) یکی از پُرمصرف‌ترین داروهای ضددیابت در جهان است که به گروه دارویی بیگوآنید (Biguanide) تعلق دارد. این دارو در سال ۱۹۹۴ توسط سازمان غذا و داروی آمریکا (FDA) برای درمان دیابت نوع ۲ تأیید شد و از آن زمان تاکنون توسط انجمن دیابت آمریکا (ADA) به‌عنوان داروی انتخابی خط اول برای اکثر بیماران […]

اچ‌ام‌بی (HMB یا بتا-هیدروکسی-بتا-متیل‌بوتیرات، Beta-Hydroxy-Beta-Methylbutyrate) یکی از مکمل‌های پرکاربرد در میان ورزشکاران و افرادی است که به دنبال حفظ یا افزایش تودهٔ عضلانی هستند. با این حال، شواهد علمی دربارهٔ اثربخشی این مکمل در جمعیت‌های مختلف یکسان نیست. در این مقاله، بر پایهٔ منابع علمی معتبر، به بررسی مکانیسم احتمالی، جمعیت‌هایی که ممکن است سود […]

ویتامین D (Vitamin D) یک ویتامین محلول در چربی است که بدن در پاسخ به تابش نور خورشید آن را می‌سازد و از برخی مواد غذایی نیز دریافت می‌کند. برخلاف ویتامین‌های دیگر، این ترکیب در بدن مانند یک هورمون عمل می‌کند؛ پس از تبدیل در کبد به ۲۵-هیدروکسی‌ویتامین D (25-Hydroxyvitamin D یا 25OHD) و سپس […]

آنتی‌بیوتیک‌ها (Antibiotics) از مهم‌ترین و پرکاربردترین داروها در تاریخ پزشکی مدرن هستند. از زمان کشف پنی‌سیلین (Penicillin) توسط الکساندر فلمینگ (Alexander Fleming) در سال ۱۹۲۸، این داروها به ابزاری بی‌بدیل در درمان عفونت‌های باکتریایی تبدیل شده‌اند و میلیون‌ها جان را نجات داده‌اند. اما همین داروهای قدرتمند، اگر به‌درستی مصرف نشوند، می‌توانند به بزرگ‌ترین بحران بهداشت […]

وزوز گوش (Tinnitus) به ادراک صدا در غیاب منبع صوتی خارجی گفته می‌شود. این صدا می‌تواند به شکل وزوز، زنگ، سوت، همهمه، خش‌خش یا کلیک در یک یا هر دو گوش شنیده شود. نکتهٔ بنیادی و بسیار مهم این است که وزوز گوش خودش یک بیماری مستقل نیست، بلکه یک نشانه است که اغلب نشان‌دهندهٔ […]

پرکاری تیروئید (Hyperthyroidism) وضعیتی است که در آن غده تیروئید بیش از نیاز بدن هورمون تولید می‌کند. افزایش سطح هورمون‌های تیروئید متابولیسم بدن را سرعت می‌بخشد و طیف گسترده‌ای از نشانه‌ها را ایجاد می‌کند؛ از تپش قلب و کاهش وزن ناخواسته تا اضطراب و لرزش دست. این بیماری در صورت تشخیص به‌موقع و درمان مناسب، […]

داروهای ضدالتهاب غیراستروئیدی (Nonsteroidal Anti-Inflammatory Drugs — NSAIDs) یکی از پرمصرف‌ترین گروه‌های دارویی در جهان هستند. این داروها خواص ضددرد (Analgesic)، ضدالتهاب (Anti-Inflammatory) و تب‌بَر (Antipyretic) دارند و در طیف وسیعی از بیماری‌های شایع به‌کار می‌روند. با این حال، مصرف نادرست یا بدون نظارت پزشک می‌تواند عوارض جدی گوارشی، قلبی-عروقی و کلیوی ایجاد کند. این […]

اسیدهای چرب امگا-۳ (Omega-3 Fatty Acids) دسته‌ای از چربی‌های اشباع‌نشده چندگانه (Polyunsaturated Fatty Acids / PUFA) هستند که بدن انسان قادر به ساختن آن‌ها از ابتدا نیست و باید از طریق رژیم غذایی یا مکمل تأمین شوند. این اسیدهای چرب در غشای سلول‌ها نقش ساختاری داشته و در تولید ترکیبات تنظیم‌کننده‌ای مانند پروستاگلاندین‌ها (Prostaglandins) مشارکت […]