صافی کف پا (Flat feet یا Pes planus) یعنی کف پا هنگام ایستادن صاف روی زمین قرار بگیرد و قوس داخلی پا از زمین فاصله نداشته باشد. طبق توضیح خدمات ملی سلامت بریتانیا (NHS)، این وضعیت شایع است، معمولاً جای نگرانی ندارد و بهندرت نشانهٔ مشکلی جدی است. با این حال در برخی افراد با […]
سونوگرافی پستان (Breast Ultrasound) روشی است که با امواج صوتی از ساختارهای داخلی پستان تصویر تهیه میکند. طبق RadiologyInfo.org این روش ایمن و غیرتهاجمی است و پرتو (رادیاسیون) ندارد. در این مقاله کاربرد، تفاوت با ماموگرافی، آمادگی، مراحل، محدودیتها و شرح کلی طبقهبندی BI-RADS را مرور میکنیم. این متن اطلاعرسانی عمومی است و تشخیص یا […]
غربالگری شنوایی نوزادان (Newborn Hearing Screening) آزمونی کوتاه و بدون درد است که نشان میدهد نوزاد به بررسی بیشتر شنوایی نیاز دارد یا نه. نتیجهٔ غربالگری «تشخیص» نیست؛ فقط مشخص میکند چه کسانی باید آزمون کاملتر شنواییشناسی (ادیولوژی) بدهند. در این مقاله با روشهای OAE و ABR، زمانبندی توصیهشده، معنای «رد شدن» در غربالگری، گام […]
کاشت حلزون (Cochlear Implant) برای افرادی در نظر گرفته میشود که کمشنوایی شدید تا عمیق دارند و از سمعک سود کافی نمیبرند. این مقاله توضیح میدهد دستگاه چگونه کار میکند، با سمعک چه تفاوتی دارد، چه کسانی برای ارزیابی مراجعه میکنند، مراحل ارزیابی، جراحی، فعالسازی و توانبخشی چیست، خطرات رسمی ثبتشده کداماند و انتظار واقعبینانه […]
شاید مدتی است نوک انگشتهایتان گزگز میکند و خستگیتان با خواب هم برطرف نمیشود، یا در برگهی آزمایش، عدد B12 از محدودهی طبیعی پایینتر آمده و نمیدانید چقدر جدی است. کمبود ویتامین B12 شایع و قابل درمان است، اما اگر دیر تشخیص داده شود، بعضی آسیبهای عصبی آن ممکن است ماندگار شود [4][5]. خبر خوب […]
ویتامین D (Vitamin D) یک ویتامین محلول در چربی است که بدن در پاسخ به تابش نور خورشید آن را میسازد و از برخی مواد غذایی نیز دریافت میکند. برخلاف ویتامینهای دیگر، این ترکیب در بدن مانند یک هورمون عمل میکند؛ پس از تبدیل در کبد به ۲۵-هیدروکسیویتامین D (25-Hydroxyvitamin D یا 25OHD) و سپس […]
روی برگهی جواب آزمایش نوشته «PSA: 5.2 ng/mL» و کنارش یک علامت ستاره خورده، یا پزشک در نسخه نوشته «PSA توتال و فری» و نمیدانید این سه حرف یعنی چه. PSA اسم یک بیماری نیست، اسم پروتئینی است که پروستات میسازد، و عدد بالای آن هم بهتنهایی یعنی سرطان نیست. معنی دقیق عددتان را باید […]
پزشک برای سرفهای که هفتههاست رهایتان نمیکند، یا برای التهاب مجرای ادراری که با درمان معمول خوب نشده، آزمایش مایکوپلاسما نوشته است و حالا میخواهید بدانید این آزمایش دنبال چه میگردد و جوابش را چطور باید خواند. «آزمایش مایکوپلاسما» یک آزمایش واحد نیست: بسته به اینکه پزشک به عفونت تنفسی شک دارد یا تناسلی، نمونه […]
آندومتریوز (Endometriosis) یک بیماری مزمن است که در آن بافتی شبیه به پوشش داخلی رحم (آندومتر) در خارج از رحم رشد میکند. این بیماری را نباید با میوم رحمی (Uterine Fibroid / Leiomyoma) اشتباه گرفت؛ این دو، از نظر تعریف، محل، علائم و درمان، کاملاً متفاوتاند. در این مقاله هر دو بیماری بهطور علمی و […]
جواب آزمایشتان را گرفتهاید، بالای یک بخش نوشته شده «Lipid profile» و کنار عددها کلمههایی مثل «Optimal» یا «Borderline high» آمده است. شاید ردیفهایی مثل «Non-HDL» یا «Atherogenic factor» هم دیده باشید و ندانید چه معنایی دارند. پروفایل لیپیدی همان آزمایش چربی خون است که کلسترول تام، LDL، HDL و تریگلیسیرید را اندازه میگیرد و […]
جواب آزمایش تیروئیدتان را گرفتهاید و روی برگه کلماتی مثل TSH، FT4، T3 یا Euthyroid میبینید و میخواهید بدانید نتیجهتان طبیعی است یا نه؟ آزمایش تیروئید یک آزمایش خون ساده است که معمولاً با TSH شروع میشود و نشان میدهد تیروئید به اندازهی کافی هورمون میسازد یا نه [1][2]. عدد هر آزمایش را باید با […]
شاید در جواب سونوگرافی نوشته باشند «کبد چرب گرید ۱» یا پزشک کلمهی MASLD را به کار برده و نمیدانید یعنی چه. MASLD همان بیماریای است که تا سال ۲۰۲۳ «کبد چرب غیرالکلی» یا NAFLD نامیده میشد [1][4]. در بیشتر افراد هیچ علامتی ندارد و معمولاً وقتی آزمایش یا سونوگرافی برای دلیل دیگری انجام میشود […]
پزشک برایتان ام آر آی ریه یا قفسه سینه نوشته و حالا چند سؤال در ذهنتان است: چرا سیتیاسکن نه؟ اشعه دارد یا نه؟ و داخل دستگاه چه اتفاقی میافتد؟ در طبیبیاب جواب این سؤالها را از منابع معتبر رادیولوژی کنار هم گذاشتهایم تا با آمادگی بیشتری به مرکز تصویربرداری بروید. پاسخ کوتاه ام آر […]
جواب آزمایش را گرفتهاید و کنار CA125 عددی بالاتر از محدودهی مرجع نوشته شده است، یا پزشک این آزمایش را برایتان نوشته و نمیدانید چرا؟ طبیعی است که اول فکرتان به سرطان برود، ولی بیشتر زنان سالمی که CA125 بالا دارند سرطان تخمدان یا سرطان دیگری ندارند [2]. قاعدگی، بارداری، اندومتریوز، فیبروم رحم، عفونت لگن […]
احتمالاً پزشک روی برگهی درخواست آزمایشتان «CA125» نوشته یا این کلمه را در جواب آزمایش دیدهاید و میخواهید بدانید برای چیست. CA125 یک آزمایش خون است که مقدار پروتئینی به همین نام را اندازه میگیرد و بیشتر در بررسی و پیگیری سرطان تخمدان به کار میرود [1]. نکتهی مهم این است که این آزمایش بهتنهایی […]
جواب آزمایش را گرفتهاید و کنار CEA، CA 19-9 یا CA 125 عددی بالاتر از محدودهی مرجع نوشته شده است، یا نمیدانید چرا پزشک تومور مارکر نوشته است؟ بالا بودن تومور مارکر بهتنهایی به معنای سرطان نیست، چون بیماریهای غیرسرطانی هم میتوانند آن را بالا ببرند [1][4]. این آزمایش بیشتر بعد از تشخیص سرطان و […]
آزمایشهای خون و آزمایشگاهی مانند تیروئید، چربی خون و مارکرهای توموری.