لینک صفحه جهت اشتراک گذاری کپی شد

عفونت کنار ناخن دست (پارونیشیا)؛ علت، علائم و درمان


عفونت کنار ناخن دست (پارونیشیا)؛ علت، علائم و درمان

اگر بعد از کندن یک تکه پوست کنار ناخن (خار ناخن) یا بعد از مانیکور، پوست کنار ناخن انگشتتان قرمز، متورم، گرم و دردناک شده و شاید کمی چرک زرد زیر پوست دیده می‌شود، احتمالاً با پارونیشیا یا همان عفونت کنار ناخن روبه‌رو هستید [3][5][14]. این مشکل از شایع‌ترین عفونت‌های دست است؛ نوع خفیف آن معمولاً با مراقبت ساده در چند روز بهتر می‌شود، ولی اگر چرک جمع شود یا قرمزی پخش شود، باید پزشک آن را ببیند [1][3][6].

خلاصه در یک نگاه

  • پارونیشیا التهاب و عفونت چین پوستی اطراف ناخن است؛ اگر کمتر از ۶ هفته طول بکشد «حاد» و اگر ۶ هفته یا بیشتر بماند «مزمن» است [1][3].
  • علت نوع حاد: آسیب کوچک به پوست کنار ناخن (کندن یا جویدن خار ناخن، جویدن ناخن، مکیدن انگشت، کوتاه کردن یا عقب زدن کوتیکول، ناخن مصنوعی، تراشه یا خار) که راه ورود باکتری‌هایی مثل استافیلوکوک و استرپتوکوک را باز می‌کند [2][3][4].
  • علت نوع مزمن: تماس مکرر دست با آب، شوینده و مواد محرک که بیشتر یک نوع درماتیت چین ناخن است؛ قارچ کاندیدا هم اغلب در آن دیده می‌شود [1][2][3].
  • درمان خانگی موارد خفیف: خیساندن انگشت در آب گرم چند بار در روز و خشک کردن کامل آن [4][5][15].
  • کار ممنوع: چرک را خودتان فشار ندهید و پوست را نبرید [15].
  • آنتی‌بیوتیک در بیشتر موارد خفیف یا بعد از تخلیه‌ی درست چرک لازم نیست و فقط پزشک تصمیم می‌گیرد [1][7].
  • فوری به پزشک مراجعه کنید اگر قرمزی پخش می‌شود، خط قرمز روی دست دیده می‌شود، تب دارید، دیابت یا ضعف ایمنی دارید، یا نوک انگشت به‌شدت متورم و دردناک است [4][7][15][16].

پارونیشیا (عفونت کنار ناخن) چیست؟

پارونیشیا (Paronychia؛ گاهی به اشتباه «پارونشیا» نوشته می‌شود) التهاب یک یا چند چین پوستی دور ناخن دست یا پاست؛ یعنی پوست کنار ناخن و پوست پایه‌ی ناخن [1][6]. این مشکل از شایع‌ترین عفونت‌های دست است [1][6] و طبق یک مرور در مجله‌ی پزشکان خانواده‌ی آمریکا، در زنان حدود سه برابر مردان دیده می‌شود که احتمالاً به دستکاری بیشتر ناخن مربوط است [1].

کوتیکول (پوست نازک پایه‌ی ناخن) مثل یک درزگیر ضدآب بین ناخن و پوست عمل می‌کند. وقتی این سد آسیب ببیند، میکروب‌ها و مواد محرک راه پیدا می‌کنند و شروع هر دو نوع حاد و مزمن از همین‌جاست [1][2][6].

تفاوت پارونیشیای حاد و مزمن

تفاوت پارونیشیای حاد و مزمن؛ شروع سریع و باکتریایی پس از آسیب در برابر شروع تدریجی با تماس مداوم با رطوبت

ویژگی پارونیشیای حاد پارونیشیای مزمن
مدت کمتر از ۶ هفته [3] ۶ هفته یا بیشتر [1][3]
شروع سریع، طی چند ساعت تا چند روز؛ معمولاً ۲ تا ۵ روز بعد از آسیب [2][3][4] تدریجی [3]
تعداد انگشت معمولاً یک ناخن [1][2] اغلب چند انگشت [1][4]
علت اصلی عفونت باکتریایی، بیشتر استافیلوکوک طلایی و استرپتوکوک [3][4][7] التهاب و درماتیت چین ناخن در اثر محرک‌ها؛ کاندیدا و باکتری‌ها اغلب در کشت دیده می‌شوند [1][2][3]
زمینه‌ی رایج کندن یا جویدن خار ناخن، جویدن ناخن، مانیکور، ناخن مصنوعی، ناخن فرورفته [1][2][3] کار مداوم با آب و شوینده، دست‌های همیشه سرد و خیس، اگزمای دست [2][3]
ظاهر قرمزی، تورم و درد ناگهانی؛ گاهی چرک زرد زیر پوست که ممکن است آبسه شود [2][3] چین ناخن متورم و جدا از ناخن، از بین رفتن کوتیکول، قرمزی و حساسیت متناوب، ضخیم و موج‌دار شدن ناخن [2][3]
سیر در افراد سالم معمولاً طی چند روز کاملاً خوب می‌شود و کم برمی‌گردد [3] ممکن است ماه‌ها بماند و در افراد مستعد عود کند [3]

اگر پارونیشیای حاد بارها تکرار شود، ممکن است به نوع مزمن تبدیل شود [1][2].

پارونیشیای کاندیدایی چیست؟

در پارونیشیای مزمن، کوتیکول از ناخن جدا می‌شود و قارچ کاندیدا (Candida albicans) و بعضی باکتری‌ها در فضای زیر چین ناخن جا خوش می‌کنند [2][3]. نقش کاندیدا محل بحث است: به گفته‌ی منابع، کاندیدا اغلب با ترمیم سد پوستی خودبه‌خود از بین می‌رود و وجود یا نبود آن پاسخ به درمان را تغییر نمی‌دهد [2]؛ به همین دلیل امروز پارونیشیای مزمن بیشتر یک درماتیت تحریکی دانسته می‌شود تا عفونت قارچی [1]. کاندیدا گاهی پارونیشیای حاد هم ایجاد می‌کند که بیشتر چین پایه‌ی ناخن را درگیر می‌کند [3]. این مشکل با قارچ خود ناخن یکی نیست؛ منابع تأکید می‌کنند پارونیشیای مزمن معمولاً نوعی درماتیت دست است، نه عفونت قارچی ناخن [2].

علت عفونت کنار ناخن دست چیست؟

هر چیزی که پوست کنار ناخن یا کوتیکول را بشکافد، راه ورود میکروب را باز می‌کند [1][2]. شایع‌ترین علت‌ها و عوامل خطر:

  • کندن، کشیدن یا جویدن خار ناخن و ور رفتن با پوست کنار ناخن [2][5][14]
  • جویدن ناخن و مکیدن انگشت، به‌خصوص در کودکان؛ در این حالت باکتری‌های دهان هم ممکن است در عفونت نقش داشته باشند [2][3]
  • مانیکور و کوتاه کردن یا عقب زدن کوتیکول [2][5]
  • ناخن مصنوعی یا کاشت ناخن [1][2][3]؛ درباره‌ی این موضوع، عوارض کاشت ناخن را بخوانید.
  • آسیب تصادفی، فرورفتن تراشه یا خار و ناخن فرورفته در گوشت [2][3]
  • کار مرطوب و مواد شیمیایی: ظرف‌شویی، نظافت، کار در آشپزخانه و رستوران، رختشوی‌خانه، بار، کار با ماهی و شیرینی‌پزی، پرستاری و شنا [1][2]
  • دیابت، بیماری‌های ناتوان‌کننده و ضعف سیستم ایمنی (بیماری یا دارو) که عفونت حاد و مزمن را شایع‌تر و شدیدتر می‌کنند [2][3]
  • بعضی داروها: رتینوئیدهای خوراکی، مهارکننده‌های EGFR و BRAF و چند داروی دیگر ضدسرطان، و بعضی داروهای ضد HIV [1][2][3][4]. این عارضه ممکن است بلافاصله یا تا ماه‌ها بعد از شروع دارو پیدا شود [1]. اگر چنین دارویی مصرف می‌کنید، آن را خودسرانه قطع نکنید؛ پزشک سود و زیان ادامه‌ی دارو را می‌سنجد [1].
  • بیماری‌های پوستی مثل اگزما و پسوریازیس که چین ناخن را هم درگیر می‌کنند [1][2]؛ برای آشنایی بیشتر، اگزمای دست را ببینید.

خار ناخن چیست و چطور باید آن را کوتاه کرد؟

خار ناخن (hangnail) یک پارگی کوچک پوست در لبه‌ی ناخن است و جزء خود ناخن نیست [14]. کشیدن یا جویدن آن پارگی را عمیق‌تر می‌کند و خطر عفونت را بالا می‌برد [12][14]. بهتر است دست‌ها را بشویید و خار ناخن را با ناخن‌گیر یا قیچی کوچک تمیز، نزدیک پوست کوتاه کنید [12][14]. اگر پوست اطراف ناخنتان مدام خشک می‌شود و کنده می‌شود، مطلب کندگی پوست اطراف ناخن را هم بخوانید.

علائم: از کجا بفهمیم کنار ناخن عفونت کرده؟

نشانه‌های عفونت کنار ناخن [2][4][5][14]:

  • قرمزی و تورم پوست کنار یا پایه‌ی ناخن
  • درد و حساسیت به لمس
  • گرم بودن پوست
  • جمع شدن چرک سفید یا زرد زیر پوست (کیسه‌ی چرک یا آبسه)
  • در نوع مزمن: تورم ماندگار چین ناخن، از بین رفتن کوتیکول و تغییر ناخن [2][3]

در عفونت ناشی از باکتری سودوموناس ممکن است رنگ سبز در بستر ناخن دیده شود [1]. بعضی عفونت‌های استرپتوکوکی تب، خطوط قرمز روی پوست (لنفانژیت) و غدد لنفاوی دردناک ایجاد می‌کنند [3].

آبسه‌ی کنار ناخن

اگر عفونت حاد درمان نشود، چرک ممکن است زیر چین ناخن یا حتی زیر خود ناخن جمع شود، ناخن را بلند کند و به ریشه‌ی ناخن آسیب بزند [2][3]. پزشک برای تشخیص وجود آبسه معمولاً معاینه می‌کند و گاهی از تست فشار نوک انگشت یا سونوگرافی کمک می‌گیرد [1][2]. تشخیص پارونیشیا بالینی است و در موارد معمولی کشت لازم نیست [7]؛ کشت بیشتر در عفونت شدید یا مشکوک به میکروب مقاوم انجام می‌شود [2].

چه بیماری‌هایی شبیه عفونت کنار ناخن هستند؟

پاناریتیوم هرپسی (عفونت ویروسی انگشت)

این عفونت با ویروس هرپس سیمپلکس ایجاد می‌شود و ظاهرش ممکن است شبیه پارونیشیا باشد، اما درمانش کاملاً متفاوت است [9]. معمولاً پیش از ظاهر شدن ضایعه خارش، سوزش یا حس غیرعادی هست و بعد تاول‌های ریز و خوشه‌ای روی زمینه‌ی قرمز، بیشتر در نوک انگشت، پیدا می‌شود [8]. در کودکان اغلب بعد از تبخال دهان و مکیدن انگشت و در بزرگسالان گاهی در کادر درمان و دندان‌پزشکی دیده می‌شود [8].

این ضایعه نباید برش داده یا تخلیه شود، چون خطر عفونت باکتریایی ثانویه و ورود ویروس به خون را بالا می‌برد [7][8]. درمان با پزشک است و ممکن است داروی ضدویروس، ترجیحاً در ۴۸ ساعت اول، تجویز شود [8]. ضایعه تا خوب شدن کامل می‌تواند ویروس را منتقل کند، پس آن را پوشیده نگه دارید [8].

فلون (عفونت بالشتک نوک انگشت)

فلون عفونت زیر پوست بالشتک گوشتی نوک انگشت است و اغلب بعد از فرورفتن جسم نوک‌تیز یا پخش شدن پارونیشیای درمان‌نشده ایجاد می‌شود [7]. درد شدید و ضربان‌دار، تورم سفت و قرمزی بالشتک نوک انگشت از نشانه‌های آن است [7]. فلون درمان‌نشده می‌تواند به مرگ بافت نوک انگشت، عفونت استخوان یا عفونت غلاف تاندون برسد؛ پس نیاز به مراجعه‌ی سریع دارد و اگر آبسه داشته باشد باید با جراحی تخلیه شود [7].

ناخن فرورفته در گوشت

ناخن فرورفته بیشتر در شست پا دیده می‌شود و پوست کنار ناخن را قرمز، دردناک و متورم می‌کند [11]. خود ناخن فرورفته می‌تواند علت پارونیشیای حاد باشد [1].

موارد دیگر

اگزما، پسوریازیس و چند بیماری دیگر هم می‌توانند چین ناخن را درگیر کنند [1][2]. اگر فقط یک انگشت ملتهب است و با درمان خوب نمی‌شود، پزشک ممکن است برای رد ضایعه‌های نادر ولی جدی مثل سرطان پوست زیر ناخن، نمونه‌برداری کند [1][2].

درمان خانگی عفونت کنار ناخن (فقط در موارد خفیف)

اگر چرک جمع نشده و قرمزی فقط کنار ناخن است، این اقدامات طبق منابع معتبر کمک می‌کند:

  • خیساندن در آب گرم: انگشت را چند بار در روز در آب گرم بگذارید؛ مدلاین‌پلاس ۲ تا ۳ بار در روز و کلیولند کلینیک حدود ۱۵ دقیقه چند بار در روز را ذکر کرده‌اند [4][5]. این کار تورم و درد را کم می‌کند و به خروج چرک کمک می‌کند [4][5].
  • خشک کردن کامل انگشت بعد از هر بار خیساندن و خشک نگه داشتن آن بین دفعات [4][15].
  • دست نزدن: خار ناخن را نکنید، ناخن را نجوید و کوتیکول را دستکاری نکنید [4].
  • چرک را خودتان فشار ندهید و پوست را نبرید؛ این کار عفونت را بدتر می‌کند [15].
  • مسکن ساده در صورت نیاز، با مشورت داروساز یا پزشک [2].

اگر بعد از یکی دو روز مراقبت خانگی بهتر نشدید، علائم شدید است یا بعد از بهبود برگشت، به پزشک مراجعه کنید [4][15]. اگر دیابت، مشکل گردش خون یا ضعف ایمنی دارید، با دیدن نشانه‌های عفونت بدون معطلی پزشک را ببینید [4][15].

درمان عفونت انگشت با پیاز و روش‌های مشابه

در منابع معتبری که برای این مطلب بررسی شد، پیاز یا مواد گیاهی و خوراکی مشابه به‌عنوان درمان پارونیشیا معرفی نشده‌اند و شواهدی برای اثر آن‌ها پیدا نکردیم. خطر اصلی این روش‌ها این است که درمان واقعی را عقب بیندازند؛ عفونت ناخن بدون درمان معمولاً بدتر می‌شود [13].

درمان پزشکی پارونیشیا

درمان به نوع (حاد یا مزمن)، شدت، وجود آبسه و علت (باکتری، قارچ یا ویروس) بستگی دارد و باید پزشک آن را تعیین کند [1][3][15].

پماد آنتی‌بیوتیک برای عفونت کنار ناخن

در التهاب خفیف بدون آبسه و بدون عفونت گسترده‌ی پوست، پزشک ممکن است در کنار خیساندن در آب گرم، پماد آنتی‌بیوتیک یا ضدعفونی‌کننده‌ی موضعی تجویز کند [1][3][7]. طبق مرورهای مجله‌ی پزشکان خانواده‌ی آمریکا، افزودن کورتون موضعی به آنتی‌بیوتیک موضعی، مدت بهبود را کوتاه‌تر می‌کند [1][2]. پمادهای حاوی نئومایسین به دلیل احتمال حساسیت پوستی توصیه نمی‌شوند [1]. نوع پماد را پزشک انتخاب می‌کند.

قرص آنتی‌بیوتیک؛ کی لازم است؟

بیشتر پارونیشیاهای خفیف به قرص نیاز ندارند و بعد از تخلیه‌ی درست آبسه هم معمولاً آنتی‌بیوتیک خوراکی لازم نیست [1][7]. آنتی‌بیوتیک خوراکی بیشتر برای این موارد است [1][2][7]:

  • عفونتی که به پوست اطراف (سلولیت) پخش شده است
  • ضعف سیستم ایمنی یا بیماری شدید
  • ضایعه‌ای که با مراقبت موضعی خوب نمی‌شود

در این موارد پزشک معمولاً آنتی‌بیوتیکی انتخاب می‌کند که استافیلوکوک را پوشش دهد. اگر انگشت با دهان در تماس بوده (جویدن ناخن یا مکیدن انگشت)، داروی با پوشش وسیع‌تر برای باکتری‌های دهان در نظر گرفته می‌شود [2][7]. انتخاب دارو به میکروب احتمالی و الگوی مقاومت میکروبی منطقه، از جمله استافیلوکوک مقاوم (MRSA)، بستگی دارد [1]. قرص آنتی‌بیوتیک روی عفونت ویروسی هرپس اثری ندارد و آن نوع، داروی ضدویروس لازم دارد [3][8]. هیچ آنتی‌بیوتیکی را بدون نسخه شروع نکنید؛ درباره‌ی دلیلش آنتی‌بیوتیک چیست و چرا نباید خودسرانه مصرف شود را بخوانید.

تخلیه‌ی چرک توسط پزشک

اگر آبسه وجود دارد، معمولاً باید تخلیه شود [1][7]. ممکن است ۲ تا ۳ روز مراقبت محافظه‌کارانه امتحان شود، اما اگر بهتر نشد یا علائم شدید بود، پزشک چرک را تخلیه می‌کند [1][7]. این کار در مطب یا درمانگاه، با بلند کردن چین ناخن با سوزن یا یک برش کوچک و گاهی با بی‌حسی موضعی انجام می‌شود [1][2]؛ به‌ندرت لازم است بخشی از ناخن یا کل آن برداشته شود [3][2]. بعد از تخلیه، معمولاً خیساندن انگشت چند بار در روز تا چند روز توصیه می‌شود [1]. تخلیه‌ی خانگی، فشار دادن یا برش با سوزن و تیغ ممنوع است [15].

درمان پارونیشیای مزمن

  • دوری از آب و محرک‌ها: خشک و گرم نگه داشتن دست‌ها، پرهیز از کار مرطوب یا استفاده از دستکش کاملاً ضدآب با آستر نخی، و شستن و خشک کردن دقیق دست‌ها بعد از کار کثیف [2][3].
  • مرطوب‌کننده‌ی مکرر برای دست و کوتیکول [2][3].
  • داروی ضدالتهاب موضعی: کورتون موضعی درمان خط اول است و در یک کارآزمایی بالینی بهتر از قرص ضدقارچ عمل کرد [2]؛ پمادهای مهارکننده‌ی کلسی‌نورین هم گزینه‌ی دیگر هستند [1][3].
  • ضدقارچ: منابع در این مورد هم‌نظر نیستند؛ یک مرور ۲۰۱۷ ضدقارچ را معمولاً لازم نمی‌داند چون قارچ را ساکن سطحی می‌داند [1]، در حالی که منابع دیگر ضدقارچ موضعی را برای درمان و پیشگیری از عود، و قرص ضدقارچ را در صورت تأیید کاندیدا یا شکست درمان موضعی ذکر کرده‌اند [2][3]. تصمیم با پزشک است.
  • موارد مقاوم: تزریق کورتون در محل یا جراحی چین ناخن [2][3].

بهبود پارونیشیای مزمن هفته‌ها تا ماه‌ها طول می‌کشد [1] و بعد از بهبود، برگشت ناخن به حالت طبیعی ممکن است تا یک سال زمان ببرد [3].

عوارض عفونت کنار ناخن

  • آبسه‌ی زیر ناخن و آسیب به ریشه‌ی ناخن و تغییر شکل موقت یا دائمی ناخن [2]
  • تبدیل به نوع مزمن در صورت تکرار [1][2]
  • پخش شدن عفونت به پوست دست (سلولیت) یا تاندون‌ها [3]، یا به نوک انگشت (فلون) [7]
  • عوارض نادر: عفونت استخوان یا جریان خون [4][5]
  • تغییرات ناخن در نوع مزمن: ضخیم، موج‌دار، شکننده و زرد، سبز یا تیره شدن ناخن [3][4]؛ برای علت‌های دیگر تغییر رنگ، علت زرد شدن ناخن را ببینید.

در افراد دیابتی یا دارای ضعف ایمنی، عفونت ممکن است پیچیده‌تر شود [2].

پارونیشیای ناخن پا

پارونیشیا بیشتر انگشتان دست را درگیر می‌کند؛ در انگشتان پا، ناخن فرورفته شایع‌تر است و خودش می‌تواند علت پارونیشیای حاد باشد [1]. NHS برای ناخن فرورفته‌ی پا این مراقبت‌ها را توصیه می‌کند: خیساندن پا در آب گرم نمک‌دار، خشک نگه داشتن پا در بقیه‌ی روز، پوشیدن کفش گشاد، و کوتاه نکردن یا ور نرفتن با ناخن [11]. اگر چرک دارید، تب یا لرز دارید، درمان خانگی کمک نکرده یا دیابت دارید، باید پزشک را ببینید [11]. در افراد دیابتی یا دچار مشکل گردش خون، عفونت ناخن پا باید از نظر سلولیت بررسی شود [3]. برای پیشگیری، ناخن پا را صاف کوتاه کنید و گوشه‌هایش را نتراشید [10].

پیشگیری از عفونت کنار ناخن

  • ناخن و پوست اطرافش را نجوید و نکنید [1][10].
  • کوتیکول را کوتاه نکنید و عقب نزنید و از پاک‌کننده‌ی کوتیکول استفاده نکنید [1][5][12].
  • خار ناخن را با ناخن‌گیر تمیز کوتاه کنید، نه با دندان یا کشیدن [12][14].
  • برای کار با آب و شوینده دستکش لاستیکی، ترجیحاً با آستر نخی، بپوشید [1][10].
  • بعد از هر بار شستن دست، مرطوب‌کننده بزنید [1][10].
  • ناخن‌ها را کوتاه و تمیز نگه دارید و دست‌ها را کامل خشک کنید [1][12].
  • اگر دیابت دارید، قند خون را کنترل کنید [1]؛ راهنمای جامع دیابت در این زمینه کمک می‌کند.

چه زمانی به پزشک مراجعه کنیم؟

فوری (همان روز یا اورژانس):

  • خط یا رگه‌ی قرمز از محل عفونت به سمت ساعد و زیر بغل؛ این نشانه‌ی لنفانژیت است و ممکن است در چند ساعت پخش شود [16][3]
  • تب، احساس گرما و سرما یا لرز [11][17]
  • قرمزی که از ناحیه‌ی ناخن به اطراف پخش می‌شود [15]
  • درد شدید و ضربان‌دار با تورم سفت بالشتک نوک انگشت (احتمال فلون) [7]
  • دیابت، مشکل گردش خون یا ضعف سیستم ایمنی همراه با هر نشانه‌ی عفونت [4]

به‌زودی (وقت معمولی پزشک):

  • پوست کنار ناخن دردناک، قرمز، متورم و گرم شده است [10]
  • کیسه‌ی چرک دیده می‌شود [14][1]
  • تاول‌های ریز خوشه‌ای روی انگشت دارید (احتمال هرپس؛ برش ممنوع) [8]
  • بعد از یکی دو روز مراقبت خانگی بهتر نشده‌اید یا عفونت بعد از درمان برگشته است [4]
  • التهاب کنار ناخن بیش از چند هفته مانده یا ناخن تغییر شکل داده است [1][3]

مشاوره با طبیب‌یاب: اگر قرمزی و تورم کنار ناخن پخش می‌شود، کیسه‌ی چرک تشکیل شده، عفونت مدام برمی‌گردد یا دیابت دارید، به متخصص پوست مراجعه کنید. برای پیدا کردن متخصص و گرفتن نوبت، فهرست متخصصان پوست در طبیب‌یاب را ببینید.

پرسش‌های متداول

چه قرصی برای عفونت ناخن خوبه؟

برای بیشتر عفونت‌های خفیف کنار ناخن قرصی لازم نیست؛ خیساندن در آب گرم و گاهی پماد موضعی کافی است و حتی بعد از تخلیه‌ی آبسه هم آنتی‌بیوتیک خوراکی معمولاً لازم نیست [1][7]. قرص آنتی‌بیوتیک فقط با تجویز پزشک و برای مواردی مثل پخش شدن عفونت، ضعف ایمنی یا بیماری شدید استفاده می‌شود [1][7]. نوع عفونت هم مهم است: عفونت باکتریایی، قارچی و ویروسی (هرپس) داروهای متفاوتی دارند [3][8]. پس «قرص مناسب» را فقط پزشک بعد از معاینه انتخاب می‌کند.

علت عفونت کنار ناخن دست چیست؟

بیشتر وقت‌ها یک آسیب کوچک به پوست کنار ناخن یا کوتیکول، مثل کندن یا جویدن خار ناخن، جویدن ناخن، مکیدن انگشت، مانیکور یا ناخن مصنوعی، به باکتری‌هایی مثل استافیلوکوک و استرپتوکوک اجازه‌ی ورود می‌دهد [2][3][4]. نوع مزمن بیشتر به تماس مداوم با آب و شوینده‌ها مربوط است [1][2]. دیابت، ضعف ایمنی و بعضی داروها خطر را بیشتر می‌کنند [2][3].

از کجا بفهمیم انگشت دست عفونت کرده؟

قرمزی، تورم، درد یا حساسیت، گرمی پوست و جمع شدن چرک کنار ناخن نشانه‌های عفونت هستند [4][14]. خط قرمز روی دست، تب یا لرز و پخش شدن قرمزی یعنی عفونت ممکن است در حال گسترش باشد و باید فوراً پزشک را ببینید [15][16].

درمان خانگی عفونت ناخن چیست؟

در موارد خفیف، انگشت را چند بار در روز در آب گرم بگذارید (مدلاین‌پلاس ۲ تا ۳ بار در روز را ذکر کرده) و بعد کاملاً خشک کنید [4][5]. با خار ناخن و کوتیکول ور نروید و چرک را فشار ندهید [4][15]. اگر در یکی دو روز بهتر نشدید یا دیابت دارید، به پزشک مراجعه کنید [4].

آیا می‌توانم چرک کنار ناخن را خودم تخلیه کنم؟

خیر. فشار دادن یا بریدن محل در خانه می‌تواند عفونت را بدتر کند [15]. تخلیه‌ی آبسه کار پزشک است و گاهی با بی‌حسی موضعی انجام می‌شود [1][15].

چه پمادی برای عفونت کنار ناخن مناسب است؟

در موارد خفیف، پزشک ممکن است پماد آنتی‌بیوتیک یا ضدعفونی‌کننده‌ی موضعی، گاهی همراه با کورتون موضعی، تجویز کند [1][2][3]. در نوع مزمن، پایه‌ی درمان دارو‌های ضدالتهاب موضعی است و ضدقارچ فقط در شرایط خاص به تصمیم پزشک اضافه می‌شود [1][2][3]. انتخاب پماد را به پزشک بسپارید.

عفونت کنار ناخن چند روز طول می‌کشد؟

پارونیشیای حاد در افراد سالم معمولاً با درمان در چند روز کاملاً خوب می‌شود [3] و طبق کلیولند کلینیک با درمان در کمتر از ۶ هفته برطرف می‌شود [4]. نوع مزمن ممکن است ماه‌ها بماند [3] و برگشت ناخن به حالت طبیعی تا یک سال طول بکشد [3].

چرا عفونت کنار ناخن مدام برمی‌گردد؟

ادامه‌ی تماس با آب و شوینده، دستکاری کوتیکول و جویدن ناخن از دلایل اصلی تکرار است و پارونیشیای حاد تکرارشونده می‌تواند مزمن شود [1][2]. دیابت و ضعف ایمنی هم عفونت را شایع‌تر می‌کنند [3]. اگر ضایعه با تاول‌های ریز همراه است و بارها در یک نقطه برمی‌گردد، ممکن است هرپس باشد [2][8]. در هر حال، عود مکرر دلیل مراجعه به پزشک است [4].

سلب مسئولیت: این مطلب مجله سلامت طبیب‌یاب فقط برای آگاهی عمومی است و جایگزین معاینه، تشخیص یا درمان پزشک نیست. هیچ دارو، پماد یا آنتی‌بیوتیکی را بدون تجویز پزشک شروع، قطع یا تغییر ندهید.

منابع

  1. Leggit JC. Acute and Chronic Paronychia. American Family Physician. 2017;96(1):44-51. https://www.aafp.org/pubs/afp/issues/2017/0701/p44.html
  2. Rigopoulos D, Larios G, Gregoriou S, Alevizos A. Acute and Chronic Paronychia. American Family Physician. 2008;77(3):339-346. https://www.aafp.org/pubs/afp/issues/2008/0201/p339.html
  3. DermNet. Paronychia (nail fold infection). https://dermnetnz.org/topics/paronychia
  4. Cleveland Clinic. Paronychia (Nail Infection). https://my.clevelandclinic.org/health/diseases/15327-nail-infection-paronychia
  5. MedlinePlus Medical Encyclopedia. Paronychia. https://medlineplus.gov/ency/article/001444.htm
  6. Dulski A, Edwards CW. Paronychia. StatPearls (NCBI Bookshelf NBK544307). https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/31335027/
  7. Rerucha CM, Ewing JT, Oppenlander KE, Cowan WC. Acute Hand Infections. American Family Physician. 2019;99(4):228-236. https://www.aafp.org/pubs/afp/issues/2019/0215/p228.html
  8. DermNet. Herpetic whitlow. https://dermnetnz.org/topics/herpetic-whitlow
  9. Betz D, Fane K. Herpetic Whitlow. StatPearls (NCBI Bookshelf NBK482379). https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/29494001/
  10. NHS. Nail problems. https://www.nhs.uk/symptoms/nail-problems/
  11. NHS. Ingrown toenail. https://www.nhs.uk/conditions/ingrown-toenail/
  12. American Academy of Dermatology. Teaching your child healthy nail care. https://www.aad.org/public/everyday-care/nail-care-secrets/basics/nail-care
  13. American Academy of Dermatology. 12 nail changes a dermatologist should examine. https://www.aad.org/public/everyday-care/nail-care-secrets/basics/nail-changes-dermatologist-should-examine
  14. Harvard Health Publishing. Got a hangnail? Here’s what to do. https://www.health.harvard.edu/staying-healthy/got-a-hangnail-heres-what-to-do
  15. Healthify (New Zealand). Paronychia. https://healthify.nz/health-a-z/p/paronychia
  16. MedlinePlus Medical Encyclopedia. Lymphangitis. https://medlineplus.gov/ency/article/007296.htm
  17. NHS. Cellulitis. https://www.nhs.uk/conditions/cellulitis/
سرمه حقانی

سرمه حقانی

من سرمه حقانی، دارای مدرک کارشناسی ارشد پزشکی عمومی هستم و به‌صورت تخصصی در حوزه بیماری‌ها، پیشگیری، تشخیص و ارتقای سلامت فعالیت می‌کنم. با علاقه به آموزش و آگاهی‌بخشی پزشکی، در زمینه نگارش مطالب و مقالات مرتبط با بیماری‌ها و روش‌های مراقبت از سلامت فعالیت دارم.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *