دسته بندی:
10 شهریور 1405 
5 بازدید
لارنژیت یا التهاب حنجره (Laryngitis) به التهاب بافت حنجره و بهویژه تارهای صوتی (Vocal Folds) گفته میشود که معمولاً با گرفتگی یا خشونت صدا (Hoarseness / Dysphonia) همراه است. این وضعیت یکی از شایعترین علل تغییر ناگهانی صدا است و بیشتر موارد آن، بهویژه در بزرگسالان، پس از یک عفونت تنفسی فوقانی یا استفادهٔ بیشازحد از صدا رخ میدهد. در بیشتر موارد لارنژیت حاد است، خودمحدودشونده است و ظرف یک تا دو هفته بدون نیاز به درمان خاصی بهبود مییابد.
لارنژیت چیست و چرا صدا را تغییر میدهد؟
صدا از عبور هوا از میان تارهای صوتی و لرزش آنها تولید میشود. هنگامی که تارهای صوتی دچار التهاب و تورم میشوند، الگوی لرزش آنها بههم میخورد و در نتیجه صدا خشن، ضعیف، نفسآلود یا در برخی موارد بهطور کامل قطع میشود. این مکانیسم پایهٔ علائم لارنژیت است.
تفاوت لارنژیت حاد و مزمن
پزشکان لارنژیت را بر اساس طول مدت علائم به دو گروه اصلی تقسیم میکنند. طبق تعریف کلینیک مایو، لارنژیت حاد کمتر از سه هفته و لارنژیت مزمن بیش از سه هفته طول میکشد. این تمایز اهمیت بالینی دارد، زیرا لارنژیت مزمن یا گرفتگی صدای طولانیمدت باید توسط پزشک بررسی شود.
علل لارنژیت حاد
بر اساس منابع StatPearls و کلینیک مایو، اکثریت قریببهاتفاق موارد لارنژیت حاد ناشی از عفونت ویروسی دستگاه تنفس فوقانی است (مانند سرماخوردگی یا آنفلوانزا). علل دیگر شامل استفادهٔ بیشازحد از صدا (فریاد زدن، آواز خواندن طولانی) و بهندرت عفونت باکتریایی است.
علل لارنژیت مزمن
لارنژیت مزمن معمولاً نتیجهٔ مواجههٔ طولانیمدت با عوامل محرک است، از جمله:
- رفلاکس معده به مری و حنجره (بیماری ریفلاکس معده به مری/GERD و رفلاکس حنجرهای-حلقی/LPR)
- مصرف سیگار و مواجهه با دود دخانیات
- استفادهٔ مزمن و نادرست از صدا (بهویژه در معلمان، خوانندگان و افرادی که شغل صدامحور دارند)
- سینوزیت مزمن همراه با ترشح پسبینی (Postnasal Drip)
- مواجهه با مواد شیمیایی محرک یا آلرژنها
کلینیک مایو تأکید میکند لارنژیت مزمن در طول زمان میتواند به تغییرات تارهای صوتی و ایجاد رشدهای خوشخیم مانند ندول (Nodule) یا پولیپ تار صوتی (Vocal Cord Polyp) منجر شود.
نشانههای لارنژیت
شایعترین نشانهها بر اساس کلینیک مایو عبارتاند از:
- گرفتگی یا خشونت صدا (Hoarseness) که ممکن است صدا را ضعیف، خشن، نفسآلود یا با زیر و بمی غیرعادی کند
- از دست دادن موقت صدا
- احساس خارش یا خشونت در گلو
- گلودرد و خشکی گلو
- نیاز مکرر به صاف کردن گلو
مراقبت و درمان خانگی لارنژیت حاد
خدمات ملی سلامت بریتانیا (NHS) و کلینیک مایو مجموعهای از اقدامات حمایتی را برای تسریع بهبود لارنژیت حاد توصیه میکنند:
- استراحت دادن به صدا؛ از صحبتکردن بلند و همچنین از پچپچ کردن خودداری کنید، زیرا هر دو به تارهای صوتی فشار وارد میکنند
- نوشیدن مایعات فراوان برای جلوگیری از خشکی گلو
- مرطوب نگهداشتن هوای محیط (مثلاً با دستگاه بخور یا قرار دادن ظرف آب در اتاق)
- پرهیز از سیگار و دود دخانیات، الکل و کافئین که میتوانند حنجره را تحریک کنند
طبق StatPearls و کلینیک مایو، لارنژیت حاد در اغلب موارد ماهیت ویروسی دارد و معمولاً به آنتیبیوتیک نیاز ندارد؛ تجویز آنتیبیوتیک تنها در موارد نادر و با تشخیص عفونت باکتریایی توسط پزشک انجام میشود.
چه زمانی باید به پزشک مراجعه کرد؟
در بیشتر افراد، لارنژیت حاد ظرف یک تا دو هفته بهبود مییابد. با این حال، طبق دستورالعمل بهروزشدهٔ آکادمی گوشوحلقوبینی و جراحی سروگردن آمریکا (AAO-HNS)، در صورتی که گرفتگی صدا ظرف چهار هفته برطرف یا بهتر نشود، ارزیابی حنجره (لارنگوسکوپی) توسط پزشک ضروری است. این دستورالعمل بازهٔ زمانی مشاهدهٔ محافظهکارانهٔ گرفتگی صدا را از سه ماه به چهار هفته کاهش داده و بر معاینهٔ زودهنگام تأکید میکند.
دلیل اهمیت این پرچم قرمز آن است که گرفتگی صدای مداوم میتواند نشانهٔ ندول یا پولیپ تار صوتی، یا در موارد نادرتر، بدخیمی حنجره (سرطان حنجره) باشد. بر اساس MedlinePlus و کلینیک کلیولند، مصرف سیگار یکی از مهمترین عوامل خطر سرطان حنجره است و در افراد سیگاری، تغییر پایدار صدا باید هرچه زودتر بررسی شود.
مراجعهٔ زودتر به پزشک بهویژه در شرایط زیر توصیه میشود:
- گرفتگی صدا بیش از سه هفته طول بکشد
- سابقهٔ مصرف سیگار یا الکل زیاد وجود داشته باشد
- مشکل بلع، درد هنگام بلع یا وجود توده در گردن همراه باشد
- تنگی نفس یا مشکل تنفسی وجود داشته باشد
- فرد بهطور حرفهای از صدای خود استفاده میکند (مانند معلمان و خوانندگان)
- سابقهٔ اخیر جراحی سر، گردن یا قفسهٔ سینه وجود داشته باشد
کروپ در کودکان؛ نوع خاصی از التهاب راه هوایی فوقانی
کروپ (Croup) نوعی عفونت ویروسی راه هوایی فوقانی در کودکان است که با تورم اطراف تارهای صوتی و نای همراه میشود. بر اساس MedlinePlus، بیشترین خطر ابتلا به کروپ در کودکان شش ماه تا سه سال است و این بیماری معمولاً ناشی از ویروسهایی مانند پاراآنفلوانزا است. نشانهٔ اصلی آن سرفهٔ خشک و پارسمانند (Barking Cough) است که معمولاً در شب تشدید میشود. اگرچه بیشتر موارد کروپ در خانه قابل مدیریت است، در صورت مشاهدهٔ مشکل تنفسی یا صدای سوتمانند هنگام دم (استریدور) در کودک، مراجعهٔ فوری به پزشک ضروری است.
پیشگیری از لارنژیت
- رعایت بهداشت دستها برای کاهش خطر عفونتهای ویروسی تنفسی
- خودداری از سیگار کشیدن و کاهش مواجهه با دود دخانیات
- پرهیز از داد زدن، پچپچ طولانی و استفادهٔ بیشازحد از صدا
- نوشیدن آب کافی در طول روز
- در صورت وجود علائم رفلاکس معده، پیگیری و کنترل آن با مشورت پزشک
این مطلب صرفاً جنبهٔ اطلاعرسانی دارد و جایگزین مشاورهٔ پزشک نیست.
منابع
- Mayo Clinic — Laryngitis: Symptoms & causes
- Mayo Clinic — Laryngitis: Diagnosis & treatment
- NCBI StatPearls — Acute Laryngitis
- AAO-HNS — Clinical Practice Guideline: Hoarseness (Dysphonia), Update
- NHS — Laryngitis
- NIDCD/NIH — Taking Care of Your Voice
- MedlinePlus Medical Encyclopedia — Throat or larynx cancer
- Cleveland Clinic — Laryngeal Cancer
- MedlinePlus — Croup
