مغز، اعصاب و روان

اگر هر ماه، یک هفته یا کمی بیشتر مانده به پریود، انگار آدم دیگری می‌شوید و با شروع پریود کم‌کم دوباره خودتان را پیدا می‌کنید، این تجربه واقعی است و ضعف یا «ناز» نیست. ممکن است نام این الگو PMDD باشد؛ وضعیتی پزشکی که تشخیص و درمان دارد [1]. هر وقت خواستید درباره‌اش با پزشک […]

حتماً برایتان پیش آمده که بعد از نشستن چهارزانو یا خوابیدن روی دست، پا یا دستتان «خواب برود» و چند دقیقه مورمور و سوزن‌سوزن شود. اسم پزشکی این حس «پارستزی» (Paresthesia) است و تقریباً همه دست‌کم یک بار آن را تجربه می‌کنند [1]. این نوع گذرا بی‌خطر است، اما وقتی سوزن‌سوزن شدن دست و پا […]

چند روز است پلک یا گونه‌تان بی‌اختیار می‌پرد و از خودتان می‌پرسید این تیک عصبی است یا نشانه‌ی یک بیماری جدی؟ بیشتر پرش‌های پلک و صورت با چیزهایی مثل استرس، خستگی، کافئین یا الکل مرتبط‌اند، خیلی به‌ندرت نشانه‌ی مشکل جدی‌اند و معمولاً ظرف چند روز تا چند هفته خودشان برطرف می‌شوند [1]. فقط چند الگو […]

گرفتگی شبانهٔ عضلات ساق پا (Nocturnal Leg Cramps) یکی از شکایات شایع در سنین بالاتر و دوران بارداری است. برخلاف باور رایج، اکثر افراد پیش از هر چیز به دنبال «کمبود کلسیم یا منیزیم» به‌عنوان علت می‌گردند، در حالی که شواهد علمی نشان می‌دهد در بخش بزرگی از موارد، علت مشخصی یافت نمی‌شود و این […]

سکسکه را همه تجربه کرده‌ایم: چند «هیک» پشت سر هم بعد از یک غذای مفصل یا یک لیوان نوشابه که معمولاً چند دقیقه بعد خودش تمام می‌شود [4]. ولی وقتی سکسکه (که در جست‌وجوها خیلی وقت‌ها «سکه سکه» هم نوشته می‌شود) دو روز است رهایتان نمی‌کند یا مدام برمی‌گردد، دو سؤال مهم پیش می‌آید: اصلاً […]

اگر از پله‌ها برمی‌گردید تا باز هم در را امتحان کنید، خودتان می‌دانید منطقی نیست و باز نمی‌توانید جلوی خودتان را بگیرید، این نه تقصیر شماست و نه نشانه‌ی دیوانگی [2][3]. اختلال وسواس فکری عملی یک مشکل سلامت روان است و درمان‌های مؤثر دارد [2][4]. هر وقت خواستید کمک بگیرید، می‌توانید روانپزشک یا روان‌درمانگر را […]

افسردگی (Depression) یک اختلال خلقی جدی است که با احساس پایدار غم، پوچی یا از دست دادن علاقه به فعالیت‌های روزمره مشخص می‌شود. این بیماری فراتر از یک حالت گذرای ناخوشی است و می‌تواند بر تفکر، احساس، رفتار، خواب، اشتها و توانایی کارکرد روزانه تأثیر بگذارد. طبق برآورد سازمان جهانی بهداشت (WHO)، افسردگی حدود ۳۳۲ […]

سرتان درد می‌کند و می‌خواهید بدانید این درد از کدام نوع است و آیا باید نگران باشید؟ بیشتر سردردها خطرناک نیستند، اما چند نشانه هست که نباید از کنارشان گذشت [12]. جدول و توضیح‌های زیر کمک می‌کند سردردتان را بهتر بشناسید و اگر لازم شد، از طریق طبیب‌یاب از پزشک مغز و اعصاب نوبت بگیرید. […]

میگرن (Migraine) یکی از شایع‌ترین و ناتوان‌کننده‌ترین اختلالات عصبی در جهان به شمار می‌رود. بر اساس گزارش سازمان جهانی بهداشت (WHO)، این بیماری در سال ۲۰۲۱ به‌عنوان سومین عامل بار بیماری‌های عصبی در جهان، بر اساس شاخص سال‌های زندگی همراه با ناتوانی (DALYs)، شناخته شد. همچنین نتایج یک مطالعه منتشرشده در پایگاه علمی PMC (وابسته […]

شاید بعد از چند روز تاری دید در یک چشم یا بی‌حسی و گزگزی که خودبه‌خود خوب نشده، پزشک اسم «ام اس» را آورده باشد، یا در گزارش MRI به کلمه‌ی «دمیلیناسیون» یا «پلاک» رسیده‌اید و نمی‌دانید یعنی چه. این علائم دلایل زیادی دارند و همیشه به معنی ام اس نیستند، ولی بررسی دقیق لازم […]

شاید این روزها حس می‌کنید همکاران پشت سرتان حرف می‌زنند یا کسی می‌خواهد فریبتان بدهد، یا نگران عزیزی هستید که به همه بدبین شده است. پارانویا یعنی بی‌اعتمادی و سوءظن به دیگران بدون دلیل کافی. خودش یک بیماری مستقل نیست، بلکه نشانه‌ای است که از افکار گذرا و خفیف تا باورهای شدید و هذیانی را […]

تاثیرات طلاق بر کودکان یکی از چالش‌برانگیزترین تجربه‌هایی است که یک کودک می‌تواند با آن مواجه شود. این رویداد نه‌تنها ساختار خانواده را تغییر می‌دهد، بلکه می‌تواند پیامدهای عمیق روانی، عاطفی و رفتاری بر کودکان در سنین مختلف داشته باشد. شناخت تاثیرات طلاق بر کودکان و آگاهی از راهکارهای کاهش آسیب، نقش مهمی در سلامت […]